ξενόφοβοι — Η Κύπρος κατατάσσεται ανάμεσα στις 10 πλέον ξενοφοβικές χώρες της Ευρώπης, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα ευρήματα του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ερευνας (ESS). Η έρευνα, που διεξήχθη από το Κέντρο Πεδικής Έρευνας του Πανεπιστημίου Κύπρου (ΠΑΚΕΠΕ) σε συνεργασία με το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου (ΤΕΠΑΚ), αναδεικνύει μια ανησυχητική τάση στις στάσεις της νήσου απέναντι στην πολυμορφία.
Ξενοφοβία: Επιδεινούμενες στάσεις τα τελευταία χρόνια
Τα πρόσφατα δεδομένα του ESS, που αποτελούν μέρος του 12ου γύρου προγραμματισμένου για το 2025/2026, δείχνουν ότι η Κύπρος παρουσίασε επιδείνωση στα επίπεδα ξενοφοβίας σε σχέση με τον 11ο γύρο. Από τις 31 χώρες που συμμετείχαν στην έρευνα, αυτή η θέση αντικατοπτρίζει σημαντική ανησυχία για τους ερευνητές και τους υπεύθυνους πολιτικής.
Μειούμενη εμπιστοσύνη στους θεσμούς
Παράλληλα με την αύξηση της ξενοφοβίας, η έρευνα αποκαλύπτει επίσης μια συστηματική μείωση της εμπιστοσύνης του κοινού προς τους θεσμούς στην Κύπρο από το 2006. Οι πολιτικοί και τα πολιτικά κόμματα φαίνεται να αντιμετωπίζουν μια πρωτοφανή κρίση εμπιστοσύνης, αν και πρόσφατα παρατηρήθηκε μια ελαφρά ανάκαμψη, ενδεχομένως συνδεδεμένη με την εμφάνιση νέων πολιτικών σχημάτων.
Συγκριτικά επίπεδα εμπιστοσύνης
Σε αντίθεση με τα εγχώρια πολιτικά όργανα, εξωτερικοί θεσμοί όπως το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα Ηνωμένα Έθνη απολαμβάνουν σημαντικά υψηλότερα επίπεδα εμπιστοσύνης μεταξύ των Κυπρίων. Αυτή η διαφορά υπογραμμίζει μια ευρύτερη δυσαρέσκεια για τη τοπική διακυβέρνηση και την αποτελεσματικότητα των δημοκρατικών διαδικασιών.
Απόκλιση μεταξύ αξιών και πραγματικότητας
Τα δεδομένα δείχνουν ένα ανησυχητικό χάσμα μεταξύ της υψηλής αξίας που αποδίδουν οι πολίτες στις δημοκρατικές αρχές και της χαμηλής τους ικανοποίησης από τη λειτουργία της δημοκρατίας στην Κύπρο. Αυτή η απόκλιση εγείρει ερωτήματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα της πολιτικής εκπροσώπησης και την πραγματική εφαρμογή των δημοκρατικών ιδεωδών στη χώρα.
Αντικείμενο της έρευνας
Η έρευνα ESS καλύπτει μια ποικιλία θεμάτων που σχετίζονται με τη ζωή στην Κύπρο και την Ευρώπη. Εξετάζει τις αντιλήψεις για τη δημοκρατία, την εμπιστοσύνη στους θεσμούς, τις στάσεις απέναντι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τη μετανάστευση, την απασχόληση και τη πολιτική συμπεριφορά. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε ζητήματα μοναδικά για την Κύπρο, όπως το συνεχιζόμενο Κυπριακό πρόβλημα και οι διακοινοτικές σχέσεις.
Σημασία της συμμετοχής
Η συλλογή δεδομένων για τον νέο γύρο ξεκίνησε στις 10 Νοεμβρίου 2025, με την αποστολή προσκλήσεων σε τυχαία επιλεγμένα νοικοκυριά. Αυτή η μεθοδολογία, που καλεί το άτομο με τα επόμενα γενέθλια σε κάθε νοικοκυριό να συμμετάσχει, έχει ως στόχο τη βελτίωση της τυχαιότητας και της αξιοπιστίας του δείγματος.
Οι ερευνητές τόνισαν ότι η επιτυχία της έρευνας εξαρτάται από την ενεργό συμμετοχή των νοικοκυριών που λαμβάνουν αυτές τις προσκλήσεις. Τα αποτελέσματα θα προσφέρουν πολύτιμες γνώσεις για το εξελισσόμενο κοινωνικό τοπίο της Κύπρου και θα αναδείξουν σημαντικούς δείκτες με την πάροδο του χρόνου.
